Anti-Nepotist Başkanlık Modeli

Nepotizm, iş veya avantaj sağlamak için akrabaları veya arkadaşları kayırmak anlamına geliyor. Nepotizm yapan kişiler de “Nepotist” olarak adlandırılıyorlar. Yerel yönetim seçimlerinden sonra gündeme gelen tartışmalı atama kararları üzerine “Anti-Nepotist Başkanlık Modeli” ni değerlendiriyoruz.

Nepotistlerin Ortak Özellikleri

Nepotistler; aile, arkadaşlık ve aidiyet bağlarına önem verirler. İş veya avantaj sağlama konusunda öncelikleri bu gruptaki kişilerdir. Bu düşüncenin temelinde; güven, sadakat, iletişim, gizlilik ya da ortak çıkar gibi bazı nedenler bulunmaktadır. Nepotistler, yenilikçi fikirlere ve eleştirilere kapalı olma eğilimi gösterirler. Kısa vadeli başarılar için uzun vadeli başarıları göz ardı edebilirler.

Nepotizmin Sonuçları

Nepotist liderin karşılaşabileceği bazı olumlu ve olumsuz sonuçlar bulunmaktadır.

Olumlu Sonuçlar	Olumsuz Sonuçlar
Karar alma, uygulama ve raporlama gibi süreçlerin kısalması	Kişilerin yetkinlik ve katkı potansiyeli yerine nepotizme dayanıyor olması kurumun yetkinliklerine zarar verebilmesi
Bilgi yönetimi tanıdık kişiler arasında aktarılıp, korunduğundan verimli bir şekilde transfer edilebilmesi	Diğer çalışanlarda moral bozukluğuna ve iş performansının düşmesine neden olması
Göreve başlatma maliyeti ve süresinin az olması	Yakın ilişkilerin; yolsuzluk ve/veya usulsüzlükleri kolaylaştırabilmesi
Daha iyi ve sağlıklı sosyal ilişki sayesinde örtük bilginin aktarılmasının daha kolay olması	Başkanın etrafının yakın çevresinden kişilerle dolu olması nedeniyle otoriterleşmesi ve duyarsızlaşması
Gizlilik ihlallerinin önüne geçilmesi	Diğer üst yöneticilerin de kendinde nepotizm yapma hakkını görmesi
	Yakın ilişkiler nedeniyle denetim görevinin sağlıklı şekilde yerine getirilememesi
	Toplum nezdinde olumsuz algı oluşması

Nepotizm geri dönülmesi zor riskler taşımaktadır. Bu nedenle işe alım, terfi vb. süreçlerde liyakat ve adaletin ön planda tutulması önemlidir.

Anti-Nepotist; akrabayı, arkadaşı işe almaya, terfi ettirmeye ve hatta bu tür eylemlerin savunulmasına karşıdır. Belediyelerde nepotizmi engellemek için belediye başkanlarının uygulayabileceği ve destekleyebileceği eylem önerilerimiz şöyle:

Eylem	Açıklama
Belediye Başkanı ve Meclis Üyeliği Yemini	Tıpkı merkezi yönetimde olduğu gibi yerel yönetimlerde de belediye başkanı ve meclis üyelerinin yemin ederek göreve başlamaları
Etik Sözleşmesi	Yerel Yönetimler Etik Davranış İlkelerinin sözleşmeye dönüştürülerek imzalanması ve 25 Mayıs Etik Haftası’nda kamuoyuna duyurularak farkındalık oluşturulması
Yazılı Politikalar	Nepotizmi önlemek için yazılı politikaların oluşturması
İş Tanımları	Her pozisyon için detaylı iş tanımının yapması
Şeffaflık	İşe alım, terfi, satın alma vb. süreçlerin şeffaflık içerisinde yürütülmesi
Nesnel Karar Verme	Kişisel ilişkilere dayalı değil nesnel karar verme süreçlerinin uygulanması
Eşit Muamele	Herkese eşit mesafede durulması ve muamele edilmesi
İletişim Kanalları	Çalışanların endişelerini anonim olarak dile getirebileceği iletişim kanallarının oluşturulması

Bu eylemler, nepotizmi önlemek ve adil bir çalışma ortamı sağlamak için kullanılabilir. Ancak, bu tür politika ve uygulamaların etkili olabilmesi için tüm organizasyon seviyelerindeki kişiler tarafından desteklenmesi ve uygulanması gerekmektedir.

Belediyelerde Performans Esaslı Bütçe Süreci Başladı!
Yerel yönetimlerde etkin planlama ve kaynak yönetimi, güçlü bir performans programı süreciyle başlar. 24/9/2024 tarihli ve 32672 sayılı Resmi Gazete ile Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde yapılan değişiklik ile yerel yönetimler yeni bir performans programı ve bütçeleme sistemine geçilmiştir. Yerel yönetimler hazırlayacakları “2026-2028 dönemi Bütçe ve Performans Programı” nın bu sisteme uygun hazırlaması gerekmektedir.…
2026–2028 Dönemi İçin Bütçe Çağrısı Hazırlarken Nelere Dikkat Etmelisiniz?
Yerel yönetimlerin 2026–2028 dönemi için bütçe çağrısı hazırlarken dikkat etmesi gereken yasal ve stratejik unsurlar. Rehbere uygun örnek çağrı metni talebi için iletişim formuna ulaşın.
Belediyelerde Program Bütçe ile Stratejik Planların Yenilenmesi
24 Eylül 2024 tarihli ve 32672 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ile yerel yönetimlerde program bütçe süreci başladı. Yapılan düzenleme ile 2026-2028 dönemine ilişkin hazırlanacak bütçe; program ve alt program ile faaliyet ve alt faaliyet şeklinde sınıflandırılacak. 3 Şubat 2025 tarihinde Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü tarafından…
Yöneticiler Stratejik Yönetimden Neden Kaçıyor?
Stratejik yönetim, bir organizasyonun uzun vadeli başarısını güvence altına almak için kritik bir araçtır. Ancak, bazı yönetimlerin bu önemli yaklaşımı tercih etmemesi, birçok karmaşık ve bazen rahatsız edici nedenin bir sonucu olabilir. Peki, neden bazı yöneticiler stratejik yönetimi bir kenara koyar? İşte bu karanlık köşeye ışık tutan birkaç sebep:
Stratejik Yönetim Eksikliği Yüzünden Felakete Giden Belediye(ler)
Bilindiği üzere mevzuatımıza göre nüfusu 50 bin ve üzerindeki belediyelerin stratejik plan hazırlaması yani sorunları ve ihtiyaçları analiz etmesi, kaynaklarını buna göre planlaması, strateji ve hedefler belirlemesi gerekiyor. Planın hazırlanması, izlenmesi, değerlendirilmesi ve raporlanmasını içeren sürece stratejik yönetim diyoruz. Bir başka deyişle veriye, bilgiye, analize, ölçmeye ve raporlamaya dayalı profesyonel yönetim biçimini stratejik yönetim olarak…
Şirketlerin, Stratejik Yönetimle Çözebilecekleri Sorunlar
Stratejik yönetim, bir işletmenin uzun vadeli başarısını sağlamada kilit bir rol oynar. İşletmelerin dinamik ve rekabetçi piyasa koşullarında sürdürülebilirliklerini koruyabilmeleri için stratejik yönetimi etkin bir şekilde uygulamaları gerekir. İçeriği Sosyal Medyada Paylaşın