Yerel hizmetlerin sunulmasında belediyeler bir önceki yıl, stratejik plan (orta vadeli plan) ve performans programlarına (yıllık program) bağlı olarak  gelir ve gider bütçelerini hazırlar ve belediye meclislerine sunarlar. Mali yıl başladığında da meclis tarafından onaylanmış bütçeye göre proje ve hizmetleri yürütmeleri beklenir. Yani elde edilmesi öngörülen kaynakların ne şekilde nereye harcanacağı önceden planlanır ve uygulanır.

Kamu kaynağı kullanan tüm idarelerde olduğu gibi belediyelerin de mali saydamlık ve hesap verebilirlik gereği bütçe uygulama sonuçlarını kamuoyu ile paylaşmaları kanuni bir zorunluluktur. Bu analizde kullanılan veriler, kamuya açık ve idarelerin kurumsal internet sitelerinde bulunan raporlardan sağlanmıştır. Ancak aşağıda göreceğiniz gibi bazı büyükşehir belediyelerine ilişkin veriler bulunmamaktadır. Bunun nedeni idarelerin kamuoyuna açıklamaları zorunlu olan mali raporları yayımlamayı “unutmuş” olmalarıdır. Gelin 01 Ocak 2024 – 30 Haziran 2024 dönemine ait mevcut veriler üzerinden büyükşehir belediyelerinin gider bütçesi kullanımına ilişkin detayları inceleyelim.

* İlk 6 aylık bütçe uygulama verilerini kurumsal internet sitesinde yayımlamadı. (Kontrol Tarihi: 15 Eylül 2024)

Hangi Büyükşehir Belediyeleri Mali Verileri Yayımlamadı?

Bildiğiniz üzere 2024 yılı itibariyle Türkiye’de 30 büyükşehir belediyesi bulunmaktadır. 15 Eylül 2024 itibariyle ilk altı aylık mali verilerini yayımlamayan büyükşehir belediyesi sayısı 10’dur. Kaldı ki kanuna göre bu raporun Temmuz ayında kamuoyuna duyurulması gerekmektedir. Mali raporu yayımlamayan büyükşehir belediyeleri: Adana, Bursa, İstanbul, Kocaeli, Konya, Malatya, Mardin, Sakarya, Şanlıurfa ve Van’dır.

Gider Bütçesinin %50’den Fazlasını Kullanan Büyükşehir Belediyeleri Hangileri?

2024 yılı itibariyle öngörülen gider bütçesinin ilk altı ayda %50’den fazlasını kullanan büyükşehir belediyelerini incelediğimizde Gaziantep Büyükşehir Belediyesi’nin %73,4 ile en yüksek orana sahip idare olduğu görülmektedir. Sırasıyla diğer büyükşehir belediyeleri Ankara, Samsun, Aydın, Antalya, Denizli, İzmir, Muğla ve Ordu’dur.

Ortalamanın Üzerinde Personel ve SGK Gideri Olan Büyükşehir Belediyeleri Hangileri?

20 büyükşehir belediyesinde ilk altı aylık personel ve SGK giderlerinin, 2024 yılı gider bütçesi tahmini oranına bakıldığında ortalama %5,5’dir. Bu ortalamanın yaklaşık 4 kat üstünde gerçekleştiği görülen Antalya Büyükşehir Belediyesi(%22,2) sıralamanın ilk sırasında gelmektedir. Ortalamanın üstünde olan diğer büyükşehir belediyeleri sırasıyla Muğla, Gaziantep, Tekirdağ ve Trabzon’dur.

Faiz Yükü En Yüksek Büyükşehir Belediyesi Hangisi?

Faiz gideri,  alınan borcun maliyeti olarak ödenen faizi ifade etmektedir. Finansman ihtiyacının karşılanması amacıyla alınan borçla beraber doğan yükümlülüktür. 20 büyükşehir belediyesindeki faiz giderlerinin, toplam gider bütçesi tahminine oranına göre incelediğimizde ortalamanın %2,7 düzeyinde olduğu görülmektedir. Ortalamanın yaklaşık 4 kat üstünde gerçekleşen Samsun Büyükşehir Belediyesi’nde bu oran %10,6’dır. Ortalamanın üstünde olan diğer büyükşehir belediyeleri sırasıyla Gaziantep, Ordu, Balıkesir, Kahramanmaraş ve Denizli’dir.

Tespitler

• Gider bütçesinin %50’den fazlasını kullanan idarede ek bütçe ihtiyacının ortaya çıkması söz konusu olabilir.
• Artan personel ve SGK giderleri mali sürdürülebilirlik açısından önemli bir sorun teşkil etmektedir.
• Faiz yükümlülüğünün yüksek olması mali kaynakların planlanmasında idareler açısından kısıtlayıcı sonuçlara neden olmaktadır.

Rapor talep ve ihtiyaçlarınız için bizimle iletişime geçebilirsiniz..

Stratejik yönetim alanında uzman ekibimiz, kurumsal, yönetimsel ve kişisel gelişiminize yönelik danışmanlık ve eğitim hizmetleri sunmaktadır. Bu hizmetlerle, organizasyonel verimliliğinizi artırabilir ve yönetim becerilerinizi geliştirebilirsiniz. Ayrıca kurumsal kapasitenizin mevcut durumuna ilişkin ücretsiz ön değerlendirme raporu talep edebilirsiniz. Hizmetlerimiz hakkında daha fazla bilgi almak için bizimle iletişime geçin.

Güncel konulardan haberdar olmak için sosyal medya hesaplarımızdan bizi takip edin..

• LinkedIn
• X
• Instagram
• YouTube